Over vijverwater. Bevat jou vijver water of “azijn”?

/Over vijverwater. Bevat jou vijver water of “azijn”?

Bevat jou vijver water of “azijn”? Rare vraag? Lees dan dit artikel.

De pH-waarde van het water.

Regelmatig krijg ik een vraag over de pH-waarde in een vijver. Daarom dit stukje theorie over waterkwaliteit.

Een veel voorkomend misverstand
Veel mensen denken dat bij een hoge pH-waarde het water zuur is, maar dit klopt niet. Want, hoe lager de pH waarde, hoe zuurder het water.
Omgekeerd betekent een hoge pH-waarde dat het water basisch of alkalisch is.

Wat is de pH-waarde?
De pH-waarde geeft het aantal vrije waterstof (H+) ionen weer.
Het aantal H+ ionen bepaalt de zuurgraad van het water in een schaal van 0 – 14.
Water (H2O) is opgebouwd uit H+ en OH- ionen en de verhouding tussen vrije H+ ionen en OH- ionen is de pH-waarde.
Hoe hoger het aantal H+ ionen, des te zuurder het water en omgekeerd, hoe meer OH- ionen des te meer alkalisch is het water.
Zoutzuur heeft een pH-waarde van 0 en Natronloog een pH-waarde van 14
Bij een pH van 7 is het water neutraal, dit is het geval bij zuiver, gedemineraliseerd water.
Water met een pH 6 (10-6 H+ ionen) is 10 keer zuurder dan water met een pH van 7 (10-7 H+ ionen). De pH-waarde wordt namelijk uitgedrukt in een negatief progressieve reeks..
In  een vijver (of aquarium) schommelt de pH-waarde voortdurend als gevolg van natuurlijke biologische processen (zoals bijvoorbeeld dag/nacht en/of hoge/lage luchtdruk).

Wat zijn goede pH waarden?
Voor een visvijver (met verschillende soorten vis) kun je het beste een pH tussen 7,0 en 8,5 aanhouden.
Voor een koivijver of een vijver met alleen maar andere karperachtigen, mag de pH-waarde iets hoger zijn, tussen 8,0 en 8,5.

Wanneer moet er worden ingegrepen?
Uitgaande van een voor vissen neutrale pH-waarde van 7-8,5, lijkt er met een waarde van 6 niet zoveel aan de hand te zijn. Och, dat valt nog wel mee, denk je dan! Het is maar 1 puntje te laag en daar zullen mijn vissen echt geen last van hebben. Wat je je op dat moment niet realiseert is dat een pH van 6 al 10 keer zuurder is dan pH 7 en een pH van 5 al 100 keer zuurder.

Proef op de som!

Om dit zelf te ervaren kun je een klein proefje doen:

  1. Vul 3 dezelfde glazen met kraanwater en zet ze op een rijtje en neem een pH-tester (voorkeur een druppeltest).
  2. Voeg aan het 2e glas keukenazijn toe tot je een pH van 6 krijgt.
  3. Doe hetzelfde bij het 3e glas tot je daarin een pH-waarde van 5 hebt.
  4. Neem een flinke slok van elk glas, opvolgend van glas 1 t/m 3

Na het proeven zal je voortaan heel goed begrijpen waarom 1 pH te laag wel degelijk een groot verschil maakt voor de vissen in de vijver of het aquarium.

Wat zijn de gevolgen van een slechte of instabiele pH-waarde?
Bij een te lage of te hoge, maar ook sterk schommelende zuurgraad raken vissen gestrest, de kieuwen en vinnen raken bloeddoorlopen en de slijmhuid kan aangetast raken.
Als vissen aan stress lijden worden ze snel ziek omdat de weerstand drastisch afneemt en uiteindelijk kunnen ze zelfs dood gaan.
Door een afwijkende pH-waarde zullen ook de nuttige (nitrificerende) bacteriën in de vijver en het filter minder werken (in aantal afnemen), met als gevolg dat de pH-waarde nog slechter zal worden.
Je merkt, er is alle reden om de pH-waarde van de vijver goed in de gaten te (blijven) houden.

Wat kan ik doen om een te lage pH-waarde te voorkomen?
Als eerste dien je te zorgen voor een voldoende hardheid van het water.
Zowel de gemiddelde hardheid (gH-waarde) als de carbonaathardheid (kH-waarde) dient voldoende hoog te zijn.
Natuurlijk spelen ook zaken als een goede biologische filtering, de bacteriehuishouding en beluchting een rol.
Verder is het verstandig om niet teveel vissen te houden en (meer in natuurvijvers en aquaria) voldoende zuurstofplanten te hebben.

Wat moet ik doen bij een kritiek lage pH-waarde?
Onmiddellijk een deel (20%) van het water verversen (soms meerdere dagen achter elkaar) en voortdurend flink beluchten.
Wanneer de pH-waarde veel te laag is, zijn vaak de kH- en de gH-waarde ook niet goed. Taak om dan de gH- en kH-waarden op orde brengen om herhaling in de toekomst te vermijden.

Wat moet ik doen bij een kritiek hoge pH-waarde?
Onmiddellijk een deel (20%) van het water verversen (soms meerdere dagen achter elkaar) en stoppen met beluchten. Aanwezige beluchters, fonteinen en watervallen uitzetten.
In de meeste gevallen zal de pH-waarde dan dalen.
In zeer kritieke gevallen kan als noodmaatregel, pH-min worden gedoseerd.

Bron: Internet, Heldere 5ver.

2017-03-01T16:29:36+00:00 1 maart 2017|Categories: Water|3 Comments

3 Comments

  1. richard 2 maart 2017 at 10:06 am - Reply

    interessant verhaal, meten is weten dus.

    • Rene 2 maart 2017 at 11:29 am - Reply

      Hallo Richard. Inderdaad ‘meten is weten’.
      Komende week dinsdag komen trouwens de nieuwe vissen binnen. Hieronder ook de Platina Ogon.

  2. richard 3 maart 2017 at 8:57 am - Reply

    Hoi Rene,
    Top bedankt voor het melden.

Leave A Comment

Cart Item Removed. Undo
  • No products in the cart.